CS Instruments M-Bus'lı endüstriyel gaz sayaçları; basınçlı hava, doğal gaz, biyogaz, metan, azot, argon, oksijen, karbondioksit ve farklı teknik gazların tüketim ve debi ölçümü için geliştirilmiş ölçüm çözümleridir.
VA 520, VA 500, VA 550 ve VA 570 modellerinden oluşan ürün ailesi; kalorimetrik ölçüm prensibi, M-Bus haberleşme altyapısı ve farklı analog, impuls ve endüstriyel haberleşme seçenekleri sayesinde enerji izleme, tüketim takibi ve merkezi sayaç okuma uygulamalarında kullanılabilir.
M-Bus arayüzü sayesinde ölçüm değerleri, sayaç durumları ve tüketim bilgileri merkezi bir kontrol veya enerji yönetim sistemine aktarılabilir. Ürün ailesi mevcut sistemlerin modernizasyonu ve yeni enerji izleme uygulamalarına entegrasyon için uygundur.
VA 520, VA 500, VA 550 ve VA 570 modellerinde termal kütle akış sensörüne dayalı kalorimetrik ölçüm prensibi kullanılır.
Bu ölçüm prensibinin önemli avantajlarından biri, debinin belirlenmesi için ayrıca basınç ve sıcaklık kompanzasyonu yapılmasına gerek duyulmamasıdır. Ölçüm sistemi gazın kütlesel akışını temel alarak tüketim değerlerinin hassas şekilde belirlenmesini sağlar.
Ölçüm değerleri uygulamaya bağlı olarak standart hacimsel debi, anlık tüketim ve toplam sayaç değeri şeklinde görüntülenebilir.
M-Bus, tüketim sayaçlarının merkezi bir sistem üzerinden okunması ve ölçüm verilerinin aktarılması amacıyla kullanılan endüstriyel bir haberleşme altyapısıdır.
M-Bus'lı VA 520 ve VA 500 gibi modeller, M-Bus sistemlerinde slave cihaz olarak çalışabilir ve bir M-Bus master tarafından sorgulanabilir.
M-Bus üzerinden;
merkezi enerji izleme ve yönetim sistemlerine aktarılabilir.
Dokümana göre M-Bus haberleşmesi 300–9600 Baud aralığında çalışmakta ve iki telli, ters polariteye karşı korumalı bir haberleşme hattı üzerinden veri aktarımı sağlamaktadır.
Ürün ailesinde uygulamaya ve modele bağlı olarak farklı haberleşme seçenekleri bulunmaktadır:
Bu yapı, sayaçların enerji yönetim sistemleri, bina yönetim sistemleri ve endüstriyel otomasyon altyapılarına entegre edilmesini kolaylaştırır.
Ürün ailesi uygulamaya ve seçilen modele bağlı olarak aşağıdaki gazların tüketim ve debi ölçümünde kullanılabilir:
Belirli gaz karışımları için özel gaz ayarları ve uygulamaya özel ölçüm çözümleri de sunulabilmektedir.
VA 520, özellikle küçük ve orta çaplı basınçlı hava ve gaz hatlarında tüketim ölçümü için tasarlanmıştır.
1/4 inç ile 3 inç arasındaki ölçüm mesafeleriyle kullanılabilen VA 520'nin ölçüm mesafesi gövdeye entegre edilmiştir. Tanımlanmış giriş ve çıkış bölümleri sayesinde ölçüm koşullarının daha kontrollü olması sağlanır.
Ölçüm başlığının çıkarılabilir olması, bakım ve kalibrasyon işlemlerinde tüm ölçüm mesafesinin sökülmesini gerektirmez. Bu özellik servis işlemlerini kolaylaştırır.
VA 520 için dokümanda standart doğruluk ±%1,5 ölçülen değer + ±%0,3 son değer, isteğe bağlı yüksek doğruluk ise ±%1 ölçülen değer + ±%0,3 son değer olarak belirtilmiştir.
VA 500, büyük çaplı boru hatlarında basınçlı hava ve gaz tüketiminin ölçülmesi için tasarlanmış batırma tipi bir tüketim sensörüdür.
Sensör, 1/2 inçten başlayarak DN300 ve daha büyük boru çaplarına kadar kullanılabilir. Farklı prob uzunlukları sayesinde sensörün boru içerisindeki konumu uygulamaya uygun şekilde ayarlanabilir.
Basınç altında montaj imkanı ve 1/2 inç küresel vana ile kurulabilmesi, mevcut boru hatlarına sonradan ölçüm noktası eklenmesini kolaylaştırır.
VA 500'ün standart versiyonunun yanı sıra maksimum ve yüksek hızlı versiyonları da bulunmaktadır.
VA 500 için dokümanda doğruluk değeri ±%1,5 ölçülen değer + ±%0,3 son değer olarak verilmekte, isteğe bağlı olarak ±%1 ölçülen değer + ±%0,3 son değer doğruluk seçeneği sunulmaktadır.
VA 550, zorlu endüstriyel koşullarda debi ve tüketim ölçümü için geliştirilmiş batırma tipi bir sensördür. Alüminyum kalıp döküm gövdesi ve 1.4571 paslanmaz çelik sensör borusu sayesinde endüstriyel uygulamalarda kullanılabilir.
IP67 koruma sınıfı, dış ortam uygulamalarına uygun yapı ve geniş sıcaklık aralığı sayesinde üretim tesisleri, enerji sistemleri, kimya ve petrokimya tesisleri, gıda sektörü, otomotiv ve benzeri uygulamalarda kullanılabilir.
VA 570, basınçlı hava ve farklı teknik gazların hassas tüketim ve debi ölçümü için entegre ölçüm mesafesine sahip bir termal kütle akış ölçerdir.
VA 570'in önemli özelliklerinden biri çıkarılabilir ölçüm birimidir. Sensör, kalibrasyon veya temizlik amacıyla ölçüm mesafesinin tamamen sökülmesine gerek kalmadan çıkarılabilir. Sensör çıkarıldığında ölçüm mesafesi uygun bir sızdırmazlık kapağı ile kapatılabilir.
VA 570; R dişli, NPT dişli ve DIN EN 1092-1 flanşlı bağlantı seçenekleriyle sunulabilir.
Ürünün ölçüm aralığı seçilen modele, boru çapına, gaz türüne ve versiyona göre değişmektedir.
VA 520 için basınçlı hava uygulamalarında dokümanda 1/4 inçten 3 inçe kadar farklı bağlantı seçenekleri verilmiştir. VA 500 ve VA 550 batırma tipi sensörlerde ise daha büyük boru çapları için geniş ölçüm aralıkları sunulmaktadır.
VA 570 için örnek olarak:
| Bağlantı | DN | Hava Ölçüm Aralığı |
|---|---|---|
| R 1/2" | DN15 | 0,2…90 Nm³/h |
| R 3/4" | DN20 | 0,3…170 Nm³/h |
| R 1" | DN25 | 0,5…290 Nm³/h |
| R 1 1/4" | DN32 | 0,7…530 Nm³/h |
| R 1 1/2" | DN40 | 1,0…730 Nm³/h |
| R 2" | DN50 | 2,0…1195 Nm³/h |
| DN65 | DN65 | 4,0…2050 Nm³/h |
| DN80 | DN80 | 5,0…2840 Nm³/h |
Gaz türüne göre ölçüm aralıkları değişebildiğinden, doğru sensör ve ölçüm aralığı seçiminde kullanılacak gazın türü ve çalışma koşulları dikkate alınmalıdır.
M-Bus'lı endüstriyel gaz sayaçları, üretim tesislerinde enerji ve tüketim verilerinin merkezi olarak toplanmasına olanak sağlar.
Basınçlı hava sistemlerinde tüketimin izlenmesi, üretim hatlarının ayrı ayrı değerlendirilmesi, gaz tüketiminin takip edilmesi ve kaçakların belirlenmesine yönelik uygulamalarda kullanılabilir.
Ürün ailesi, dokümanda belirtilen DIN ISO 50001 ve DIN ISO 16247 kapsamındaki enerji yönetimi uygulamalarına ve bina yönetim sistemlerine entegrasyon için uygun bir çözüm olarak sunulmaktadır.
M-Bus'lı VA serisi tüketim ve debi sensörleri aşağıdaki uygulamalarda kullanılabilir:
Kimya, petrokimya, ilaç, gıda, bira üretimi, enerji, yarı iletken/elektronik ve otomotiv sektörlerinde kullanılabilir.
| Özellik | VA 520 | VA 500 | VA 550 | VA 570 |
|---|---|---|---|---|
| Ölçüm prensibi | Kalorimetrik | Kalorimetrik | Kalorimetrik | Kalorimetrik |
| Sensör | Termal kütle akış | Termal kütle akış | Termal kütle akış | Termal kütle akış |
| M-Bus | Standart/dokümana göre | Seçenek | Seçenek | Seçenek |
| Modbus RTU | Var | Var | Var | Var |
| 4–20 mA | Var | Var | Var | Var |
| Çalışma basıncı | 16 bar, PN40 seçenek | 50 bar | 50 bar | 16 bar, özel 40 bar |
| Koruma sınıfı | IP65 | IP65 | IP67 | IP67 |
| Montaj tipi | Hat tipi | Batırma | Batırma | Entegre ölçüm mesafeli |
| Uygulama | Küçük/orta borular | Büyük borular | Zorlu endüstriyel uygulamalar | Hassas gaz ve tüketim ölçümü |